27 stycznia, w 81. rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau, w Gdańsku odbyły się uroczystości upamiętniające ofiary Holokaustu. Spotkanie zorganizowano w Nowej Synagodze w Gdańsku-Wrzeszczu, a przy Pomniku Kindertransportów tradycyjnie zapalono znicze.

Gdańskie obchody, zapoczątkowane w 2018 roku przez śp. prezydenta Pawła Adamowicza, od lat mają charakter wspólnotowy i przypominają o tragedii milionów ofiar oraz o żydowskiej kulturze, która przez wieki współtworzyła historię miasta.

– Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu jest dla nas chwilą głębokiej refleksji nad tragedią milionów ludzi i ich rodzin – mówiła Monika Chabior, zastępczyni prezydenta Gdańska ds. rozwoju społecznego i równego traktowania. – Pamięć o Holokauście zobowiązuje nas dziś do obrony praw człowieka, przeciwdziałania nienawiści i dyskryminacji oraz do budowania Gdańska otwartego, bezpiecznego i przyjaznego wszystkim mieszkańcom.

W uroczystościach wzięli udział m.in. Monika Chabior, Diane Röhrig – Konsul Republiki Federalnej Niemiec w Gdańsku, Michał Samet – przewodniczący Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Gdańsku, Waldemar Ossowski – dyrektor Muzeum Gdańska oraz Rafał Wnuk – dyrektor Muzeum II Wojny Światowej.

„Zachor” – pamiętaj

Głos podczas uroczystości zabrał również Michał Samet, przewodniczący Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Gdańsku, przypominając o znaczeniu pamięci i odpowiedzialności współczesnych społeczeństw.

– Pamiętamy o sześciu milionach zamordowanych ludzi, którzy zginęli tylko dlatego, że byli Żydami. W języku hebrajskim mówimy: zachor – pamiętaj. Holokaust nie zaczął się w obozach zagłady, lecz od słów, nienawiści, wykluczenia i milczenia tych, którzy mogli powiedzieć „nie” – podkreślał Samet.

Świadectwo i odpowiedzialność

Podczas uroczystości przypomniano, że w latach 1939–1945 około 6 milionów Żydów zostało zamordowanych w gettach, obozach zagłady, egzekucjach i komorach gazowych. Około połowa ofiar była obywatelami II Rzeczpospolitej.

– Dzisiejsze obchody odbywają się w czasie szczególnie niespokojnym – mówiła Diane Röhrig, Konsul RFN w Gdańsku. – Jutro w Bundestagu odbędzie się uroczysta sesja pamięci, z udziałem Tovy Friedman, ocalałej z Auschwitz-Birkenau, urodzonej w 1938 roku w Gdyni. Jej świadectwo przypomina, jak ważne jest, by historie ofiar nigdy nie zostały zapomniane.

Kindertransporty – ocalone dzieci Gdańska

Symbolicznym miejscem gdańskich obchodów jest Pomnik Kindertransportów przy Dworcu PKP, autorstwa Franka Meislera. Upamiętnia on cztery transporty dzieci żydowskich z Gdańska, które między 3 maja a 25 sierpnia 1939 roku umożliwiły uratowanie 130 najmłodszych mieszkańców miasta, przyjętych następnie w Wielkiej Brytanii.

Gdańskie uroczystości po raz kolejny przypomniały, że pamięć o Holokauście nie jest jedynie wspomnieniem przeszłości, lecz zobowiązaniem do reagowania na przejawy nienawiści, wykluczenia i łamania praw człowieka – tu i teraz.

fot. Paula Wilczyńska Muzuem Gdańska źródło: gdansk.pl